Ile naprawdę musi kosztować bukiet? Pełny koszt produktu i minimalna rentowna cena
Cena bukietu powinna pokrywać nie tylko wykorzystane kwiaty, ale również straty, materiały pomocnicze, czas pracy oraz część kosztów utrzymania firmy. Dopiero po ich policzeniu można ustalić kwotę, poniżej której sprzedaż przestaje się opłacać. Pokazujemy prosty sposób obliczania minimalnej rentownej ceny kompozycji.
05/02/2016 (aktualizacja: 24/08/2026)
Cena bukietu często powstaje przez pomnożenie wartości kwiatów przez dwa, trzy albo trzy i pół. Taki przelicznik jest wygodny, ale sam w sobie nie mówi, czy kwiaciarnia zarabia. W dwóch firmach ten sam bukiet może wymagać innej ceny, ponieważ różnią je koszty pracy, wysokość strat, czynsz, liczba zamówień i sposób sprzedaży.
Nie oznacza to, że każdą kompozycję trzeba wyceniać od początku. Najpierw warto jednak dokładnie policzyć kilka najważniejszych produktów. Na tej podstawie można przygotować własne receptury i uproszczone przeliczniki do codziennej pracy.
Zacznij od jednej zasady liczenia
W kalkulacji wszystkie wartości muszą być podawane według tej samej zasady. Nie należy mieszać cen zakupu netto z cenami sprzedaży brutto ani doliczać podatku tylko do części pozycji.
Szczegółowy sposób rozliczenia VAT zależy od rodzaju sprzedaży, statusu podatkowego firmy i tego, czy przedmiotem zamówienia jest produkt, usługa czy większa realizacja. Te zasady warto ustalić z księgową, a następnie wprowadzić je do jednego arkusza.
W dalszych przykładach pomijamy VAT, aby wyraźnie pokazać sam mechanizm kalkulacji.
Krok 1. Policz kwiaty i zieleń
Podstawą jest receptura, czyli lista materiałów potrzebnych do wykonania produktu. Nie powinna opisywać bukietu mniej więcej, lecz wskazywać liczbę poszczególnych kwiatów i zieleni.
Przykładowa receptura może zawierać:
| Materiał | Liczba | Koszt jednej sztuki | Łączny koszt |
|---|---|---|---|
| Róża | 7 | 5,50 zł | 38,50 zł |
| Goździk | 5 | 2,80 zł | 14,00 zł |
| Eustoma | 3 | 4,50 zł | 13,50 zł |
| Zieleń | 5 | 1,80 zł | 9,00 zł |
| Razem | 75,00 zł |
Cena jednej łodygi powinna uwzględniać materiał, który nie nadaje się do sprzedaży. Jeżeli kwiaciarnia kupiła 20 róż po 4 zł, ale dwie z nich musiała odrzucić, wydatek 80 zł trzeba podzielić przez 18 użytecznych sztuk. Rzeczywisty koszt jednej róży wynosi wtedy około 4,44 zł.
Nie trzeba przeliczać w ten sposób każdej dostawy. Można ustalić typowy poziom strat dla najważniejszych grup kwiatów na podstawie własnych zapisów z kilku tygodni. Ważne, aby nie przyjmować jednego przypadkowego procentu dla całego asortymentu.
Krok 2. Dodaj materiały, których prawie nie widać
Bukiet zużywa nie tylko kwiaty. Do kalkulacji powinny trafić również:
- papier, folia i wstążka,
- odżywka,
- taśma, drut i klej,
- bilecik,
- dekoracyjne dodatki,
- opakowanie potrzebne do odbioru lub transportu.
Materiały kupowane w rolkach i większych opakowaniach należy przeliczyć na jedną kompozycję. Jeżeli rolka papieru kosztuje 90 zł i wystarcza na około 45 bukietów, koszt opakowania jednego produktu wynosi 2 zł.
Nie chodzi o liczenie każdego centymetra taśmy. Dla drobnych, często używanych materiałów można ustalić stałą kwotę, pod warunkiem że została ona wcześniej sprawdzona na kilku rzeczywistych realizacjach.
Jeżeli bukiet powstaje w wazonie, koszu lub dekoracyjnym pudełku, pełny koszt tego elementu również trafia do receptury. Wyjątkiem jest naczynie wypożyczane, dla którego trzeba oddzielnie ustalić opłatę za wynajem, transport, mycie i ryzyko uszkodzenia.
Krok 3. Policz czas pracy
Czas florysty jest częścią kosztu produktu. Obejmuje nie tylko układanie kompozycji, ale także przygotowanie materiału, oczyszczenie łodyg, pakowanie i uporządkowanie stanowiska.
Najpierw trzeba ustalić koszt jednej godziny pracy. Powinien uwzględniać wynagrodzenie i związane z nim koszty firmy. W przypadku właściciela należy przyjąć kwotę, jaką powinien otrzymywać za swoją pracę. Zysk firmy nie zastępuje jego wynagrodzenia.
Godzinowego kosztu pracy nie należy dzielić przez wszystkie godziny otwarcia kwiaciarni. Nie każda z nich jest przeznaczona na wykonywanie produktów. Część czasu zajmują zakupy, przyjmowanie dostaw, obsługa klientów, porządki i prowadzenie firmy. Dlatego warto przyjąć realistyczną liczbę godzin, w których faktycznie powstają zamówienia.
Jeżeli godzina pracy florysty kosztuje firmę 45 zł, a wykonanie i zapakowanie bukietu trwa 24 minuty, koszt pracy wynosi:
45 zł × 24 ÷ 60 = 18 zł
Nie każdy produkt powinien otrzymać ten sam procent za wykonanie. Kompozycja wymagająca drutowania, przygotowania konstrukcji albo dłuższego pakowania może mieć niewielką wartość kwiatów, ale wysoki koszt pracy.
Krok 4. Dodaj koszty związane z konkretnym zamówieniem
Niektóre wydatki pojawiają się tylko przy określonych zamówieniach. Mogą to być:
- specjalny zakup niewystępującego zwykle materiału,
- transport do klienta,
- wynajem dodatkowego wyposażenia,
- praca wykonywana poza kwiaciarnią,
- montaż i późniejszy demontaż,
- prowizja platformy sprzedażowej,
- opłata za przygotowanie indywidualnego projektu.
Jeżeli koszt wynika bezpośrednio z jednego zlecenia, powinien zostać przypisany właśnie do niego. Nie ma powodu, aby pozostali klienci finansowali specjalny transport lub kilka godzin konsultacji potrzebnych przy pojedynczej realizacji.
Po wykonaniu czterech kroków znamy koszt bezpośredni produktu.
Przykład kosztu bukietu
| Element | Koszt |
|---|---|
| Kwiaty i zieleń po uwzględnieniu strat | 75 zł |
| Materiały pomocnicze i opakowanie | 10 zł |
| Praca florysty | 18 zł |
| Pozostałe koszty zamówienia | 3 zł |
| Łączny koszt bezpośredni | 106 zł |
Sprzedaż bukietu za 110 albo 120 zł nie oznacza jeszcze, że kwiaciarnia zarabia. Z pozostałej kwoty musi przecież opłacić także funkcjonowanie firmy.
Krok 5. Sprawdź, ile musi pozostać na utrzymanie kwiaciarni
Czynsz, energia, chłodnia, księgowość, ubezpieczenia, telefon, program sprzedażowy czy marketing nie są przypisane do jednego bukietu. Są jednak pokrywane z pieniędzy pozostających po odjęciu kosztów wykonania wszystkich sprzedanych produktów.
Aby określić potrzebny poziom ceny, należy znać trzy wartości:
- miesięczne koszty stałe kwiaciarni,
- planowaną miesięczną sprzedaż,
- kwotę zysku, jaką firma chce osiągnąć.
Przyjmijmy, że:
- miesięczne koszty stałe wynoszą 24 000 zł,
- planowana sprzedaż wynosi 75 000 zł,
- planowany zysk wynosi 6 000 zł.
Kwiaciarnia musi więc pozostawić z miesięcznej sprzedaży łącznie 30 000 zł na koszty stałe i zysk.
30 000 zł ÷ 75 000 zł = 40 procent
Oznacza to, że 40 procent ceny każdego produktu powinno średnio pozostać po pokryciu kosztów jego wykonania. Bezpośrednie koszty mogą zatem stanowić najwyżej 60 procent ceny.
Dla naszego przykładowego bukietu minimalna cena wyniesie:
106 zł ÷ 0,60 = 176,67 zł
To nie jest jeszcze automatyczna cena na metce. Jest to kwota, poniżej której – przy przyjętym poziomie sprzedaży i kosztów – produkt nie powinien być sprzedawany.
Dodanie do kosztu 40 procent dałoby jedynie 148,40 zł. To częsty błąd. Jeżeli 40 procent ma pozostać z ceny sprzedaży, nie można po prostu dodać 40 procent do kosztu.
Minimalna cena nie musi być ceną końcową
Obliczona kwota pokazuje dolną granicę. Ostateczna cena może być wyższa, jeżeli uzasadniają ją jakość materiału, sposób wykonania, poziom obsługi, termin realizacji, dostępność kwiatów albo charakter oferty kwiaciarni.
Jeżeli klient jest gotowy zapłacić 210 zł za produkt, którego minimalna rentowna cena wynosi 176,67 zł, nie ma powodu obniżać ceny tylko dlatego, że kalkulacja pozwala sprzedać go taniej.
Trudniejsza sytuacja pojawia się wtedy, gdy rynek akceptuje najwyżej 150 zł. Nie oznacza to, że kalkulacja jest nieważna. Oznacza, że trzeba zmienić produkt: ograniczyć liczbę łodyg, wybrać inny materiał, uprościć opakowanie lub skrócić czas wykonania. Jeżeli nie da się tego zrobić bez pogorszenia jakości, produkt nie powinien pozostawać w tej cenie.
Jedna kalkulacja nie wystarczy na zawsze
Ceny kwiatów zmieniają się w zależności od sezonu, świąt, pogody i dostępności. Rosną również wynagrodzenia, energia i inne koszty prowadzenia firmy. Dlatego receptury trzeba regularnie aktualizować.
Warto zacząć od produktów sprzedawanych najczęściej: kilku bukietów w stałych cenach, kompozycji w naczyniach oraz najpopularniejszych zamówień okolicznościowych. Następnie raz w miesiącu lub przy większej zmianie cen zakupu sprawdzić, czy ich koszt nadal mieści się w przyjętych założeniach.
Trzeba także porównywać kalkulację z rzeczywistym wykonaniem. Jeżeli w recepturze znajduje się siedem róż, a do bukietu regularnie trafia dziewięć, arkusz nie pokazuje prawdziwego kosztu.
Cena produktu i wynik firmy muszą się zgadzać
Nawet dobrze policzone produkty nie zagwarantują rentowności, jeżeli miesięczna sprzedaż będzie niższa od zakładanej. Te same koszty stałe trzeba wtedy pokryć z mniejszej liczby zamówień.
Dlatego kalkulację pojedynczego bukietu należy sprawdzać razem z wynikiem całej kwiaciarni. Jeżeli produkty mają prawidłowe ceny, a firma nadal nie zarabia, przyczyną może być zbyt mała sprzedaż, nadmierny zapas, duże straty albo za dużo czasu poświęcanego na zamówienia o niewielkiej wartości.
Cena nie powinna być tłumaczeniem wszystkich wydatków ponoszonych przez kwiaciarnię. Powinna być wynikiem uporządkowanego liczenia. Najpierw koszt konkretnego produktu, następnie kwota potrzebna na utrzymanie firmy, a na końcu ostateczna cena odpowiadająca wybranej ofercie.
Źródła
- Society of American Florists, Get a Handle on Better Pricing — opracowanie dotyczące uwzględniania materiału, pracy, kosztów firmy i zysku.
- Knuth M., Rihn A., Behe B., Hall C., Huddleston P., Valuation of floral products through experimental auctions, Acta Horticulturae 2022 — porównanie sposobów wyceny produktów florystycznych.
- OpenStax, Calculate a Break-Even Point in Units and Dollars — zasady obliczania kwoty potrzebnej do pokrycia kosztów i osiągnięcia zysku.
W tym temacie
