Pierwsze skojarzenie jakie przychodzi na myśl o kalatei to jej kolorowe, wzorzyste i przepięknie wybarwione liście. Walory dekoracyjne tej rośliny sprawiają, że wiele osób decyduje się na jej domową uprawę, mimo iż nie jest ona najłatwiejsza i należy jej zapewnić odpowiednie warunki, aby móc cieszyć oczy jej pięknem…

Lliście kalatei. Fot. Thejoyofplants.co.uk.
Kalatee. Fot. Thejoyofplants.co.uk.

Kalatea, ostrzeszyn (Calathea) należy do rodziny marantowatych – Marantaceae – i jest blisko spokrewniona z popularną marantą. Pochodzi z dżungli południowoamerykańskiej Amazonii, gdzie rośnie w zacienionej i gęsto zarośniętej warstwie lasu. W jej naturalnym środowisku panuje duża wilgotność powietrza, a światło słoneczne jest mocno ograniczone. Dlatego uprawiając ją w domu możemy ustawić ją w miejscu bez bezpośredniego dostępu światła słonecznego, w ciemniejszym zakątku domu, od wschodniej lub północnej strony.

Ciekawą właściwością kalatei jest to, że porusza się dostosowując się do rytmu dnia i nocy. Między liściem a łodygą znajduje się tzw. poduszka stawowa, rodzaj połączenia, które zmieniając jędrność umożliwia ruch całego liścia. Gdy robi się ciemno, liście zamykają się ustawiając się pionowo. Jeśli jest wystarczająco cicho, to można usłyszeć ich szelest. Kiedy robi się jasno, ponownie się rozwijają i ustawiają poziomo, aby wyłapać najwięcej promieni słonecznych. W związku z tym charakterystycznym ruchem składania i rozkładania liści roślina ta jest określana w języku angielskim jako „prayer plant” – roślina modlitewna.

Odmiany dostępne na rynku

Kalatee występują w wielu odmianach, które mogą różnić się kształtem kolorem i wzorem liści. Dostępne są wielokolorowe, w różnych odcieniach zieleni, a także różowe, białe, purpurowe czy kasztanowe. Liście kalatei są zwykle purpurowe od spodu, co jest cechą roślin rosnących w ciemniejszych stanowiskach. Jeśli zaś chodzi o wzory na liściach, to te wyglądają jakby zostały namalowane przez artystę. Mogą to być plamki lub paski o różnej wielkości, albo zupełnie inne, zaskakujące kształty. Różnorodność w wyglądzie kalatei dotyczy także kształtu liści, które mogą być faliste, owalne, podłużne albo lancetowate.

Kalatea jest ozdobna z liści, ale istnieje kilka gatunków sprzedawanych jako rośliny kwitnące. Najbardziej znana jest kalatea żółtokwiatowa (C. crocata) o pomarańczowych kwiatach (popularne odmiany to Tassmania i Candela). Kupując kwitnącą kalateę trzeba jednak wiedzieć, że w domowych warunkach mamy nikłe szanse na doprowadzenie do ponownego kwitnienia. Do najczęściej uprawianych i znanych od dawna gatunków należą: kalatea lancetolistna (C. lancifolia) o podłużnym kształcie i purpurowych od spodu liściach oraz kalatea Makoya (C. makoyana) o liściach owalnych i ozdobionych ciemnozielonymi plamami. Do nowszych gatunków dostępnych na rynku należą: kalatea falistolistna (C. rufibarba) której liście zgodnie z nazwą są pofalowane, kalatea pręgowana (C. zebrina) ozdobiona czerwonymi paskami oraz kalatea okrągłolistna (C. orbifolia), również w paski, ale w pięknych odcieniach zieleni. Kalatea jest dostępna w różnych rozmiarach: od małej, kompaktowej rośliny po dużą roślinę doniczkową.

Kalatea Makoya (C. makoyana). Fot. Floradania.dk
Kalatea falistolistna (C. rufibarba). Fot. Floradania.dk
Kalatea okrągłolistna (C. orbifolia). Fot. Floradania.dk
Kalatea różowokropkowana (C. roseopicta). Fot. Floradania.dk
Kalatea obrzeżona (C. picturata) Fot. Floradania.dk

Na co zwrócić uwagę przy zakupie kalatei​

  • Wielkość doniczki musi być proporcjonalna do rośliny.
  • Liście powinny być zdrowe, silne, błyszczące.
  • Nazwa gatunku lub odmiany wskazuje, jakie wzory i kolory liści ma roślina.
  • Przy gatunkach kwitnących sprawdź dojrzałość i liczbę kwiatów na roślinie.
  • Roślina musi być wolna od szkodników i chorób. Zbyt mokre podłoże może prowadzić do gnicia korzeni.
  • Brązowe plamy i krawędzie liści są często spowodowane niewystarczającą wilgotnością i/lub zbyt suchą ziemią w doniczce.
  • Uważaj na uszkodzenia spowodowane zimnem oraz na przypalenie liści. Zimno może spowodować plamy na liściach, a nawet doprowadzić do śmierci rośliny.

Kalatea – porady dotyczące pielęgnacji

Kalatea nie jest łatwa w utrzymaniu, ale jeśli spełnimy kilka wymagań to będziemy cieszyć się zdrową i piękną rośliną.

  • Kalatea lubi przebywać w temperaturach 16-23 stopni Celsjusza. Kupując roślinę w chłodniejszy dzień pamiętajmy, że musi być dobrze owinięta, ponieważ nie poradzi sobie z zimnem.
  • Światło rozproszone, stanowisko nieco oddalone od okna. Należy pamiętać, że w zbyt ciemnym stanowisku kolorowe wzory na liściach znikną.
  • Podłoże powinno być stale wilgotne, ale nie mokre. Kalatea źle znosi zarówno przelanie jak i przesuszenie.
  • Woda do podlewania powinna być odstana i letnia.
  • Najlepiej, jeśli roślina jest w wilgotnym pomieszczeniu – świetnie będzie się czuła w łazience.
  • Kalateę warto spryskiwać wodą, aby zapewnić jej większą wilgotność i zapobiec wysuszeniu końcówek liści.

O autorze

Forum Kwiatowe

Dostarczamy treści dla florystów, właścicieli kwiaciarń i freelancerów. Masz coś do powiedzenia o florystyce i chcesz się tym podzielić z innymi miłośnikami kwiatów? Dowiedz się jak dołączyć do grona autorów. O autorach forumkwiatowe.pl